رسوب زدایی فرآیند حذف رسوبات معدنی است که در طول زمان در اثر آب سخت یا واکنش های شیمیایی انباشته می شوند. این رسوبات می توانند منجر به کاهش راندمان، گرفتگی لوله ها و حتی خرابی تجهیزات در صورت عدم درمان شوند
رسوب زدایی می تواند به روش های مختلفی انجام شود که عبارتند از:
- رسوب زدایی مکانیکی: این روش با استفاده از ابزارهای فیزیکی مانند برس، اسکرابر، جت آب، و غیره رسوبات را از سطوح جدا می کند. این روش برای رسوبات سطحی و نازک مناسب است.
- رسوب زدایی شیمیایی: این روش با استفاده از مواد شیمیایی مانند اسیدها، بازها، چلاتورها، و غیره رسوبات را از سطوح حل یا تجزیه می کند. این روش برای رسوبات ضخیم و محکم مناسب است.
- رسوب زدایی الکتروشیمیایی: این روش با استفاده از جریان الکتریکی رسوبات را از سطوح اکسید یا کاهش می کند. این روش برای رسوبات اکسیدی و متالیک مناسب است.
- رسوب زدایی الکترونیکی: این روش با استفاده از امواج الکترومغناطیسی رسوبات را از سطوح جدا می کند. این روش برای رسوبات کربناتی و سولفاتی مناسب است.
مزایا و معایب هر یک از روشهای رسوب زدائی
بر اساس نتایج جستجوی من، روشهای رسوب زدائي به دو دسته فیزیکی و شیمیایی تقسیم می شوند که هر یک از آنها خصوصیات و محدودیتهای خود را دارند. در ادامه به بررسی برخی از این روشها می پردازم:
- رسوب زدائي مکانیکی: این روش با استفاده از ابزارهای فیزیکی مانند برس، اسکرابر، جت آب، و غیره رسوبات را از سطوح جدا می کند. این روش برای رسوبات سطحی و نازک مناسب است. مزایای این روش عبارتند از:
- این روش نیاز به مواد شیمیایی ندارد و بنابراین آلودگی زیست محیطی و خطرات سلامتی را کاهش می دهد.
- این روش می تواند رسوبات را به صورت کامل از سطوح بردارد و باقیمانده نگذارد.
- این روش می تواند برای انواع مختلف فلزات و آلیاژها استفاده شود و به آنها آسیب نرساند.
معایب این روش عبارتند از:
- این روش ممکن است نیاز به تجهیزات پیچیده و گران قیمت داشته باشد که نیاز به نگهداری و تعمیر داشته باشند.
- این روش ممکن است وقت گیر و کار دستی باشد و نیاز به دقت و مهارت بالای اپراتور داشته باشد.
- این روش ممکن است نتواند رسوبات ضخیم و محکم را حذف کند و نیاز به تکرار داشته باشد.
- رسوب زدائي شیمیایی: این روش با استفاده از مواد شیمیایی مانند اسیدها، بازها، چلاتورها، و غیره رسوبات را از سطوح حل یا تجزیه می کند. این روش برای رسوبات ضخیم و محکم مناسب است. مزایای این روش عبارتند از:
- این روش می تواند رسوبات را به صورت سریع و کارآمد حذف کند و نیاز به تجهیزات پیچیده و گران قیمت نداشته باشد.
- این روش می تواند رسوبات را از سطوح داخلی و خارجی و از شکافها و نقاط دسترسی ناپذیر بردارد و باقیمانده نگذارد.
- این روش می تواند برای انواع مختلف فلزات و آلیاژها استفاده شود و به آنها آسیب نرساند اگر مواد شیمیایی مناسب انتخاب شوند.
معایب این روش عبارتند از:
- این روش نیاز به مواد شیمیایی دارد که ممکن است آلودگی زیست محیطی و خطرات سلامتی را افزایش دهند و نیاز به مجوزهای قانونی و ایمنی داشته باشند.
- این روش ممکن است باعث تخریب و خوردگی فلزات و آلیاژها شود اگر مواد شیمیایی مناسب انتخاب نشوند و شرایط عملیاتی مانند دما، زمان، و غلظت کنترل نشوند.
- این روش ممکن است باعث تولید پسابهای شیمیایی شود که نیاز به تصفیه و دفع داشته باشند و هزینه بر باشند.
حذف رسوب آب به روش مغناطیسی
روش مغناطیسی یکی از روش های جدید و موثر برای جلوگیری از تشکیل رسوب در سیستم های آبی است که بدون نیاز به مواد شیمیایی و تجهیزات پیچیده کار می کند. این روش با ایجاد یک میدان مغناطیسی در اطراف لوله های آب، موجب می شود که یون های کلسیم و منیزیم که عامل اصلی تشکیل رسوب هستند، خواص شیمیایی و فیزیکی خود را تغییر دهند و به صورت کریستال های کوچک و نرم در آب معلق شوند. این کریستال ها به جای چسبیدن به سطوح فلزی، با جریان آب حمل شده و از سیستم خارج می شوند. همچنین این روش می تواند رسوب های قبلی را نیز به تدریج حل کند و از خوردگی فلزات جلوگیری کند.
مزایای روش مغناطیسی عبارتند از:
- این روش نیاز به مواد شیمیایی ندارد و بنابراین آلودگی زیست محیطی و خطرات سلامتی را کاهش می دهد.
- این روش نیاز به تعویض و نگهداری ندارد و برای مدت طولانی کارایی خود را حفظ می کند.
- این روش می تواند برای انواع مختلف آب و فلزات استفاده شود و به آن ها آسیب نرساند.
- این روش می تواند رسوبات را از سطوح داخلی و خارجی و از شکاف ها و نقاط دسترسی ناپذیر بردارد و باقیمانده نگذارد.
- این روش می تواند مصرف انرژی و سوخت را کاهش دهد و راندمان سیستم های آبی را افزایش دهد.
معایب روش مغناطیسی عبارتند از:
- این روش ممکن است نیاز به نصب در مکان های خاص و با رعایت شرایط فنی داشته باشد که نیاز به مشاوره و خدمات متخصص داشته باشد.
- این روش ممکن است برای آب های با سختی بسیار بالا و یا با حضور مواد آلی و معدنی دیگر کافی نباشد و نیاز به ترکیب با روش های دیگر داشته باشد.
- این روش ممکن است باعث تغییرات در خواص شیمیایی و فیزیکی آب شود که ممکن است برای برخی کاربردها مطلوب نباشد.